थाइल्यान्ड पछिल्ला वर्षहरूमा नेपालबाट जाने नेपालीहरूका लागि अध्ययन, यात्रा (ट्राभल) र व्यवसायको प्रमुख गन्तव्य बन्दै गएको छ । रोजगारी मात्र होइन, शिक्षा, पर्यटन, व्यापार तथा पारिवारिक कारणले थाइल्यान्ड पुग्ने नेपालीहरूको सङ्ख्या उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ। यसका साथै म्यानमारबाट आएका नेपाली मूलका नागरिकहरू समेत थाइल्यान्डमा बसोबास गर्दै सक्रिय जीवन बिताइरहेका छन् ।
हालको अनुमानअनुसार थाइल्यान्डमा बसेका नेपाली समुदायको सङ्ख्या लगभग ८०,००० देखि १,००,००० को बिचमा रहेको विश्वास गरिन्छ, जसमा नेपालबाट आएका, थाइल्यान्डमै जन्मिएका तथा म्यानमारबाट आएका नेपाली नागरिकहरू समावेश छन्। केही सरकारी र सामाजिक तथ्याङ्क अनुसार करिब ४,०००–५,००० नेपालीहरू थाइल्यान्डमा काम गर्दै आएका छन् र उनीहरूले साना व्यवसाय तथा सेवा क्षेत्रमा योगदान दिँदै आएका छन्।
नेपालबाट थाइल्यान्ड जाने धेरै नेपालीहरू अध्ययनका उद्देश्यले जाने गरेका छन्। थाइल्यान्डका अन्तर्राष्ट्रिय विश्वविद्यालय तथा कलेजहरूमा नेपाली विद्यार्थीहरू आकर्षित भएका छन्। अध्ययनका साथै थाइल्यान्ड नेपाली पर्यटकहरूका लागि पनि लोकप्रिय गन्तव्य हो। बैंकक, पटाया, फुकेट, चियाङ माइजस्ता सहरहरूमा घुमफिर गर्न जाने क्रममा सपिङ सेन्टर र बजारहरूमा नेपाली भाषा बोल्ने मानिसहरू भेटिनु सामान्य अनुभव बनेको छ। उदाहरणका लागि २०२४ को जनवरी–फेब्रुअरीमा करिब ६,८६० नेपाली पर्यटक थाइल्यान्ड पुगेका थिए।
थाइल्यान्डमा नेपाली समुदायलाई सङ्गठित गर्न विभिन्न सामाजिक संस्थाहरू सक्रिय छन्। थाई नेपाली समाज ले थाइल्यान्डमा रहेका नेपालीहरूलाई एकताबद्ध गर्ने, आपतविपतमा सहयोग गर्ने,र सांस्कृतिक गतिविधिमार्फत नेपाली पहिचान जोगाउने काम समाजले गर्दै आएको छ । यसै गरी, गैरआवासीय नेपाली संघ थाइल्यान्ड ले पनि नेपाली समुदायको हकहित, सामाजिक सहयोग, राहत तथा समन्वयका क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलिरहेको छ। यी संस्थाहरूले थाइल्यान्डमा नेपाली पहिचान मजबुत बनाउन योगदान पुरयाएका छन्।
थाइल्यान्डमा थाई नागरिक भए पनि नेपाली मूलका परिवारहरू पनि छन्, जो लामो समयदेखि त्यहाँ बसोबास गर्दै आएका छन् र सफलतापूर्वक व्यवसाय सञ्चालन गरिरहेका छन्। यस्तै, केही नेपालीहरू म्यानमारबाट आएका नेपाली मूलका नागरिकसँग वैवाहिक सम्बन्धमा बाँधिएर थाइल्यान्डमै बसोबास गर्दै काम वा व्यवसाय गरिरहेका छन्। यी बहु सांस्कृतिक परिवारहरूले नेपाली भाषा, संस्कृति र परम्परालाई दैनिक जीवनमा निरन्तरता दिँदै आएका छन्।
थाइल्यान्डका बजार, सपिङ सेन्टर तथा सेवा क्षेत्रमा काम गर्ने धेरै नेपाली भाषी कामदारहरू वास्तवमा म्यानमारबाट आएका नेपाली नागरिक हुन्। उनीहरू दैनिक जीवनमा नेपाली भाषा प्रयोग गर्छन् र नेपाली समुदायसँग सामाजिक तथा सांस्कृतिक सम्बन्ध कायम राख्छन्। यसले थाइल्यान्डमा नेपाली भाषी समुदायको उपस्थिति अझ व्यापक बनाएको छ।
यद्यपि, थाइल्यान्डमा रहेका नेपाली युवाहरूले केही गम्भीर चुनौतीहरू पनि सामना गरिरहेका छन्। विशेष गरी अवैध रूपमा काम गर्ने समस्या नेपाली युवाहरूका लागि प्रमुख चुनौती बनेको छ। भिसा र कार्य अनुमति नहुँदा धेरै नेपालीहरू कठिन परिस्थितिमा फस्ने गरेका छन्। आकर्षक रोजगारीको प्रलोभनमा परी कम्बोडिया, लाओस्, म्यानमार र थाइल्यान्डलगायतका देशहरूमा जाने नेपाली युवाहरू पनि यस्तै जोखिममा पर्ने गरेका छन्। यस्ता अवस्थामा थाइल्यान्डस्थित नेपाली राजदूतावासले सम्बन्धित थाई निकायहरूसँग समन्वय गरी समस्यामा परेका नेपालीहरूको उद्धार गर्दै आएको छ। दूतावासले उद्धार गरिएका नेपालीहरूलाई फर्काउने व्यवस्था समेत गर्दै आएको छ, जसले सङ्कटमा परेका नेपालीहरूलाई ठुलो राहत प्रदान गरेको छ।
समग्रमा, थाइल्यान्डमा रहेका नेपालीहरू—नेपालबाट आएका, म्यानमारबाट आएका नेपाली नागरिक, तथा थाई नेपाली परिवारहरू—अध्ययन, यात्रा, व्यवसाय र सामाजिक जीवनमा सक्रिय छन्। थाई नेपाली समाज, गैरआवासीय नेपाली संघ थाइल्यान्ड र नेपाली राजदूतावासजस्ता संस्थाहरूको भूमिकाले नेपाली समुदायलाई सहयोग, संरक्षण र एकताको सूत्रमा बाँधेको छ। थाइल्यान्डमा नेपालीहरूको बढ्दो उपस्थिति अवसरसँगै चुनौतीको कथा पनि हो, जसलाई सामूहिक प्रयास र जिम्मेवार व्यवस्थापनमार्फत सुदृढ बनाउन सकिन्छ।
संवाददाता






